Haber
ABD'de sinirbilim doktoraları küçülüyor: Programların yüzde 70'i kontenjan kıstı

09.11.2026
Amerika'daki sinirbilim doktora programlarının yedide altısı son iki yılda kabul ettiği öğrenci sayısını azalttı. Başvuru sayısı neredeyse hiç değişmemişken, kabul edilen ve kayıt yaptıran öğrenci sayısındaki bu düşüş, laboratuvarların artık uzun vadeli finansman garantisi veremediğini gösteriyor.
The Transmitter adlı yayın, Sinirbilim Topluluğu'nun kurumsal üyeleri, T32 eğitim hibesi alan programlar ve US News sıralamaları kullanılarak belirlenen 100 programdan 50'sinin yöneticisiyle Mayıs 2026'da bir anket yaptı. Katılımcılardan 2025-2026 kabul dönemlerini 2023-2024 dönemleriyle karşılaştırmaları istendi. Ankete ek olarak birkaç program direktörüyle de görüşme yapıldı.
Sonuçlara göre programların yaklaşık yüzde 70'i son iki yılda daha az öğrenci kabul etti, yarısından fazlası ise daha az öğrenci kayıt yaptırdı. Bir katılımcı, "Kabul oranımız yükseldi ama çok daha az teklif veriyoruz, kohort büyüklüğümüz yüzde 40 düştü" diye özetledi durumu.
Bu gerilemenin arkasındaki temel neden finansman belirsizliği. UMass Chan Tıp Fakültesi'nde sinirbilim doktora programı direktörü David Weaver, bir doktora öğrencisinin kurumlarında çeyrek milyon dolarlık bir taahhüt anlamına geldiğini, laboratuvar yöneticilerinin hibe alma konusunda güvenlerini yitirdikçe bu yükü almaktan çekindiğini anlatıyor.
Birçok program bu nedenle kabul stratejisini değiştirdi. Eskiden kontenjandan fazla teklif gönderip bir kısmının reddedeceğini varsayan programlar, şimdi bekleme listesi sistemine geçti; bir aday teklifi reddettiğinde sıradaki öğrenciye yer açılıyor. Bir yönetici bu süreci "herkes için gergin ama kontenjanı aşmamızı engelliyor" sözleriyle tarif etti.
Uluslararası başvurularda da belirgin bir düşüş var; programların yarısından fazlası daha az yabancı başvuru aldığını bildirdi. Pennsylvania State Üniversitesi'nden Yongsoo Kim, yerel başvurularda yüzde 10-20 azalma görülürken uluslararası başvurularda düşüşün yüzde 50'yi aştığını söylüyor. Öğrenci vizesini dört yılla sınırlayan yeni ABD düzenlemeleri, tipik bir doktora süresinden kısa olduğu için bu eğilimi daha da derinleştirebilir.
Bazı programlar, öğrencileri teze başlamadan önce birkaç laboratuvarda deneyim kazandıran rotasyon modelini de yeniden tasarlıyor. California Üniversitesi San Diego'da program direktörü Brenda Bloodgood, yıl süren klasik rotasyon modeli yerine yaz boyunca üç aylık, ders yükü olmayan rotasyonlar uyguluyor; amaç doktora süresini yaklaşık dokuz ay kısaltmak. Erken geri bildirimler olumlu olsa da Bloodgood sonucun bir-iki yıl sonra netleşeceğini söylüyor.
Federal eğitim hibelerindeki kayıplar da tabloyu ağırlaştırıyor; programların yüzde 62'si son iki yılda eğitim hibesi kaybettiğini, yalnızca yüzde 12'si yeni hibe kazandığını bildirdi. Azınlık gruplarına yönelik çeşitlilik hibeleri en sert darbeyi aldı: konuyla ilgili yorum yapan 21 katılımcıdan 20'si bu hibelerin iptal edildiğini veya azaltıldığını belirtti. Michigan Üniversitesi'nde doktora öğrencisi Princess Felix, üç yıl sürmesi gereken F31 çeşitlilik bursunun bir yıl sonra kesildiğini, bunun kendisini "bu mekanizmaya başvurduğu için cezalandırılmış" hissettirdiğini anlatıyor.
Bu belirsizlik, öğrencilerin kariyer tercihlerini de değiştiriyor; program direktörleri akademiye yönelen öğrenci sayısının azaldığını, buna karşılık endüstri, danışmanlık ve bilim iletişimi gibi alanlara ilginin arttığını söylüyor. Ancak bir zamanlar güvenli liman sayılan biyoteknoloji sektörü de küçülüyor, bu da alternatif kariyer seçeneklerini daraltıyor. Duke Üniversitesi'nde eski sinirbiyoloji doktora programı direktörü Richard Mooney, en büyük endişesinin "eğitim hattının kırılması" olduğunu söylüyor; bu anket, elli programın kendi beyanına dayandığı için genel tabloyu kesin biçimde yansıtmasa da, alandaki genç nesil bilimciler üzerindeki baskının somut işaretlerini ortaya koyuyor.
Kaynak: The Transmitter
