Haber

Alzheimer ve İlişkili Demanslarla İlgili Çevresel Faktörler Belirlendi

12.10.2026

Harvard Tıp Okulu ve Harvard T.H. Chan Halk Sağlığı Okulu'ndan araştırmacılar, Alzheimer hastalığı ve ilişkili demanslarla (ADRD) bağlantılı 200'den fazla çevresel faktörü sistematik olarak değerlendiren bir çalışma gerçekleştirdi.

Araştırma, Birleşik Krallık Biobank'tan toplanan verileri kullanarak, yaklaşık 500.000 katılımcı üzerinde 15.3 yıl boyunca sürdürüldü. Çalışmada, kimyasal, fiziksel, yaşam tarzı, sosyal ve ekosistem alanlarında 193 çevresel faktör incelendi.

Çalışma, ADRD ile ilişkili 76 faktör ve özellikle Alzheimer hastalığı ile bağlantılı 34 faktör belirledi. Sosyal faktörler arasında işsizlik, finansal zorluklar ve düşük eğitim düzeyi gibi unsurlar yer aldı.

Yaşam tarzı ile ilgili risk faktörleri arasında yumurta yememek, sigara içmek ve düzensiz uyku gibi davranışlar bulundu. Ayrıca, azot dioksit hava kirliliği gibi kimyasal maruziyetlerin de yüksek ADRD riski ile ilişkili olduğu tespit edildi.

Daha düşük ADRD riski ile ilişkilendirilen faktörler arasında yürüyüş, düzenli egzersiz ve yüksek gelir gibi unsurlar yer aldı. Ancak, bu ilişkilerin gözlemsel bir çalışmadan elde edildiği ve daha fazla araştırma gerektirdiği vurgulandı.

Araştırmacılar, çevresel faktörleri içeren yeni bir risk tahmin modeli geliştirdi. Bu model, demografik bilgiler ve APOE genotipi ile birleştirildiğinde, ADRD gelişim riskini daha iyi tahmin etti.

Sonuçlar, Alzheimer ve ilişkili demansların önlenmesi için modifiye edilebilir faktörlere yönelik çok bileşenli müdahale stratejilerinin geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

Kaynak: MedicalXpress

Alzheimer ve İlişkili Demanslarla İlgili Çevresel Faktörler Belirlendi — Haberler