Beyin, kesirleri ve tam sayıları tek bir zihinsel çizgide sıralıyor

Beyninizin içinde, sayıları küçükten büyüğe dizen görünmez bir cetvel olduğunu hiç düşündünüz mü? Yeni bir araştırma, hem 2, 7 gibi tam sayıları hem de 3/4, 1/2 gibi kesirleri değerlendirirken beyinde ortak ve düzenli bir harita oluştuğunu gösteriyor.

Çalışmayı Fransa'daki INSERM-CEA Bilişsel Nörogörüntüleme Birimi'nden Stanislas Dehaene ve Daniela Valério liderliğindeki bir ekip yürüttü. Bulgular, 22 Ekim'de PLOS Biology dergisinde yayımlandı.

Araştırmaya ana dili Fransızca olan 20 yetişkin katıldı. Katılımcıların beyin aktivitesi, kan akışındaki değişimleri ölçerek beyin bölgelerinin ne zaman ve ne kadar çalıştığını gösteren fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme (fMRI) yöntemiyle kaydedildi.

Deney sırasında katılımcılara art arda tam sayılar ve kesirler gösterildi; her seferinde gördükleri sayının bir öncekinden büyük mü yoksa küçük mü olduğunu belirtmeleri istendi. Araştırmacılar bu karşılaştırmaları yaparken beyindeki aktivite örüntülerinin nasıl değiştiğini izledi.

Sonuçlar, sayısal işlemlerle bağlantılı olduğu bilinen bir beyin bölgesi olan intraparietal oluk bölgesinde düzenli bir aktivite deseni ortaya koydu. Katılımcılar sayıları karşılaştırdıkça bu bölgedeki aktivite örüntüsü, küçük sayılardan büyük sayılara doğru yapılı bir şekilde değişti; bu da bölgenin adeta bir büyüklük haritası gibi çalıştığına işaret ediyor.

Katılımcı bazında yapılan incelemeler, beynin tam sayıları ve kesirleri farklı şekillerde işlediğini gösterdi. Buna rağmen farklı sayı türleri karşılaştırıldığında, beyin taramaları sayısal büyüklüğün ortak ve düzenli bir sistem içinde temsil edildiğini ortaya koydu.

Katılımcılar kesirleri sıralarken tam sayılara göre daha fazla hata yaptı ve birbirine yakın değerdeki iki kesri karşılaştırırken daha yavaş tepki verdi. Bu durum, kesirlerin beyin için tam sayılara kıyasla biraz daha zorlayıcı olabileceğini düşündürüyor.

Bu bulgu, matematiksel düşünmenin günlük hayatta nasıl işlediğine dair ipuçları veriyor; alışveriş yaparken indirim oranlarını kıyaslamaktan tarif ölçülerini ayarlamaya kadar pek çok anlık karar, beyindeki bu paylaşılan sayı çizgisine dayanıyor olabilir. Araştırmacılar, bu organizasyonun miktarları işlemeyi ve matematiksel kararlar almayı daha verimli hale getirebileceğini belirtiyor.

Çalışmanın 20 kişilik görece küçük bir örneklemle yapıldığını ve katılımcıların tamamının Fransızca konuşan yetişkinlerden oluştuğunu unutmamak gerekiyor. Bulguların farklı dil ve kültürlerde, daha geniş katılımcı gruplarıyla tekrarlanması, bu zihinsel sayı haritasının ne kadar evrensel olduğunu netleştirecek.