Haber
Farelerde tek doz psilosibin, 24 saat sonra iz bırakmıyor

03.11.2026
Psilosibin son yıllarda depresyon ve anksiyete tedavisinde umut vaat eden bir madde olarak gündemde. Ancak farelerle yapılan yeni bir deney, bu umudun en azından hayvan modellerinde sanıldığı kadar kalıcı olmayabileceğini gösteriyor: tek doz psilosibin, davranışsal etkileri bir gün içinde siliniyor.
Araştırmayı birden fazla laboratuvarın bir araya geldiği bir konsorsiyum yürütmüş. Çoklu laboratuvar tasarımı, bulguların tek bir ekibin deney koşullarına bağlı bir tesadüf olmadığını, farklı yerlerde tekrarlanabildiğini göstermek için tercih ediliyor.
Deney fareler üzerinde yapılmış. Hayvanlara tek doz psilosibin verilmiş ve ardından standart davranış testleriyle anksiyete ve depresyon benzeri davranışları ölçülmüş; bu testler farelerin açık alanlarda ne kadar hareket ettiği ya da stresli durumlarda nasıl tepki verdiği gibi ölçütlere dayanıyor.
Sonuçlar iki aşamada değerlendirilmiş. Psilosibinin veriliş anındaki akut etkileri, yani maddenin beyinde hemen yarattığı değişiklikler, laboratuvarlar arasında tutarlı şekilde gözlenmiş.
Ancak asıl merak edilen soru, bu etkinin kalıcı olup olmadığıydı. Araştırmacılar farelerin davranışlarını dozdan 24 saat sonra tekrar incelediklerinde, anksiyete ya da depresyon benzeri davranışlarda herhangi bir azalma saptamamışlar.
Bu bulgu, psilosibinin insan çalışmalarında bildirilen uzun süreli ruh hali iyileşmelerinin, fare modellerinde aynı şekilde yansımayabileceğine işaret ediyor. Yani madde beyinde anlık ve ölçülebilir bir etki yaratsa da, bu etkinin davranışa kalıcı biçimde yansıması için tek doz yeterli olmayabilir.
Günlük hayattaki karşılığı şu: psilosibin temelli tedavilerin etkinliğini sadece ilk tepkiye bakarak değerlendirmek yanıltıcı olabilir. Kalıcı fayda iddialarının, zaman içinde tekrarlanan ölçümlerle daha dikkatli test edilmesi gerekiyor.
Çalışmanın sınırlılıkları da göz önünde bulundurulmalı. Fare davranışları insan ruh hastalıklarının karmaşıklığını tam olarak yansıtmayabilir, tek doz ve 24 saatlik takip süresi de olası daha uzun vadeli etkileri yakalamaya yetmemiş olabilir.
Yine de bu tür çoklu laboratuvar çalışmaları, bilimsel tekrarlanabilirlik açısından değerli bir örnek oluşturuyor. Psilosibinin insanlarda gözlenen etkilerinin altında yatan mekanizmaları anlamak için, fare modellerinde farklı doz ve zaman aralıklarıyla yapılacak yeni deneylere ihtiyaç var.
Kaynak: Neuroscience News
